Verstopt tussen de bomen, met haar toren die boven de huizen uitrijst, staat het oude kerkgebouw al 150 jaar in het hart van het dorp. De stenen gevel ademt historie. Stel je voor: als deze muren konden praten, wat zouden zij ons allemaal kunnen vertellen?
Ruim een eeuw en een halve eeuw geleden, in 1876, werd de eerste steen gelegd door de lokale notabelen. Met veel ceremonie en onder het toeziend oog van nieuwsgierige dorpsbewoners begon de bouw van wat het kloppend hart van de katholieke geloofsgemeenschap zou worden. De stenen, elk met de hand gevormd uit lokale klei, werden op elkaar gestapeld door sterke handen en onder begeleiding van gezang en gebed. Geld werd ingezameld om de kosten van de bouw te kunnen betalen. Maar met name door de geldlening van pastoor van Lunter en later zijn schenking aan de kerk kon een lang gekoesterde droom in vervulling gaan.
Gedurende 150 jaar zijn generaties hier samengekomen: voor doop, huwelijk, en afscheid. De muren hebben kinderlijk gelach gehoord, het fluisteren van geheime verliefdheden op de achterste bank, en het gesnik bij een laatste groet. Elk verhaal liet een onzichtbare afdruk achter in het gesteente. De kerk was niet alleen een plek van religie, maar ook van saamhorigheid. Tijdens de donkere oorlogsjaren boden deze stenen beschutting. Bij dorpsfeesten weerklonk er muziek en galmde het gelach tot hoog in de toren.
Het kerkgebouw is gebouwd in neogotische stijl, met hoge ramen waar het zonlicht door de brand geschilderde ramen kleurrijk naar binnen valt. Door de jaren heen is er veel veranderd: het dak werd rond 2000 vervangen, de brand geschilderde ramen werden gerestaureerd, de vloer werd vervangen, de elektriciteitsvoorziening en de verlichting werd gemoderniseerd. Door legaten van parochianen kon dit alles worden gerealiseerd.
Tijdens de corona tijd in 2021 en 2021 konden er geen vieringen met parochianen plaatsvinden. De kerk werd bij de mensen thuis gebracht door een streamingsinstallatie te installeren. Kenmerkend was dat dit ook door parochianen werd geschonken. Toch bleven de authentieke details bewaard; de slijtplekken op de stenen vloeren getuigen van talloze bezoekers die hun weg zochten naar troost of vreugde.
Wie goed luistert, hoort de echo’s van het verleden. Elk steentje, elk hoekje, elk litteken in de muur vertelt een stukje van het verhaal. Van de allereerste mis tot de nieuwe generatie kinderen die spelen in het gras rond het gebouw. De kerk is niet alleen een huis van God, maar een tastbare herinnering aan alle mensen die hier hun stempel op hebben gedrukt.
In november 1876 werd de kerk in gebruik genomen maar werd niet ingewijd door de toenmalige bisschop van Utrecht. Ook na de vorming van het bisdom Groningen-Leeuwarden was Heeg blijkbaar moeilijk te bereiken voor de bisschoppen om onze kerk te wijden. Pas nadat Mgr. Dr. Gerard de Korte onze bisschop werd, werd de kerk door hem gewijd. Een gebeurtenis voor de bisschop die niet vaak voorkomt. Na de wijding waren we een apostolische kerk geworden, herkenbaar aan de 12 kruizen op de pilaren in onze kerk.
Nu, 150 jaar later, kijkt het kerkgebouw uit op een veranderend dorp. Misschien wordt het minder vaak gebruikt voor erediensten, maar het blijft een baken van historie en gemeenschap.
De stenen blijven zwijgzaam, maar als je goed kijkt, voel je hun warmte –
en hun verhalen zijn voelbaar voor wie ze wil horen.
Het is aan ons om dat erfgoed te bewaren en door te geven aan de komende generaties.
Dus als je ooit langs deze kerk loopt, sta dan even stil.
Leg je hand op de muur, luister maar even.
Misschien hoor je de verhalen die de stenen je willen vertellen.
Peter Wezenberg
